Ga naar de inhoud
Nationale Hoge Raad Personen met een Handicap

Advies 2009/33

Advies over de opstelling van 4 nieuwe formulieren inzake:

  • Verklaring voor het verkrijgen van de inkomensvervangende tegemoetkoming en de integratietegemoetkoming;
  • Ontvangstbewijs van de aanvraag voor het verkrijgen van de inkomensvervangende tegemoetkoming en de integratietegemoetkoming;
  • Medische vragenlijst voor het verkrijgen van de inkomensvervangende tegemoetkoming en de integratietegemoetkoming;
  • Verklaring van inkomsten voor het verkrijgen van een tegemoetkoming voor hulp aan bejaarden.

Advies van de Nationale Hoge Raad voor Personen met een Handicap (NHRPH), uitgebracht op de plenaire vergadering van 14 december 2009.

 

Aanvrager

Advies op vraag van de Directie-generaal Personen met een handicap

 

Onderwerp

De Nationale Hoge Raad voor Personen met een Handicap vernam op de website van de Directie-generaal Personen met een handicap dat de administratie, samen met de dienst voor Administratieve Vereenvoudiging, werkte aan de herziening van de aanvraag tot inkomensvervangende tegemoetkoming en/of integratietegemoetkoming (formulier 100), de aanvraag voor de tegemoetkoming voor hulp aan bejaarden (formulier 101) en de respectieve handleidingen.

Tijdens de bespreking van deze documenten in de plenaire vergadering van de Raad bleken deze ontwerpen al achterhaald te zijn. De vier bovenvermelde formulieren werden vervolgens voor advies aan de Raad overgemaakt.

 

Advies

De leden van de Nationale Hoge Raad voor Personen met een Handicap achten het noodzakelijk te beklemtonen niet akkoord te kunnen gaan met de wijze waarop zij van dit dossier kennis kregen, en van de wijze waarop het in eerste instantie behandeld werd.

Gelet op het grote belang van correcte en leesbare formulieren voor de personen met een handicap die tegemoetkomingen voor personen met een handicap aanvragen, onderstrepen zij evenwel hun bereidheid om met de Directie-generaal Personen met een handicap, in een opbouwende geest, samen te werken in volgende zin:

  • De Nationale Hoge Raad voor Personen met een Handicap deelt de opmerkingen mee die de leden in verband met de administratieve formulieren maakten op de plenaire vergadering;
  • Met betrekking tot de medische formulieren (ook het ontbrekende formulier zelfevaluatie) worden geen opmerkingen geformuleerd. De Raad heeft immers eerder ingestemd met de besluiten van de werkgroep 2008 'Medische evaluatie' die een totaal andere richting uitgaan. De Raad zal onmiddellijk zijn medewerking verlenen aan elk initiatief waarbij hij een inhoudelijke inbreng kan leveren.

Verklaring voor het verkrijgen van de inkomensvervangende tegemoetkoming en de integratietegemoetkoming

Zie voorafgaande opmerking: enkel de pagina's 1 tot 5 worden besproken in dit advies.

Pagina 1 :

  • Er is sprake van het gratis 02-nummer, terwijl er reeds geruime tijd gesproken wordt van een gratis 0800-nummer voor het call-center;
  • De zin « Ik heb hulp nodig? » kan verwijzen naar een nood aan hulp bij het invullen van de vragenlijst - en dan is verduidelijking noodzakelijk - of naar een algemene behoefte aan hulp. De dienst moet zijn bedoelingen erduidelijken;
  • « Ik ga naar een maatschappelijk assistent op een zitdag »: hier hoort een link naar de lijst van de zitdagen;
  • Niet vergeten dat men zich kan laten bijstaan door maatschappelijke assistenten, verenigingen, ziekenfondsen, gemeenten, enz. Gelieve dat te preciseren;
  • Faxnummer toevoegen voor doven en slechthorenden;
  • Wat betreft de vermelding onderaan de bladzijde van het nummer van transactie, neemt de Raad er nota van dat dit een puur technisch element is ten behoeve van de administratie. Vermelden dus dat dit enkel voor de administratie is, dan weten de personen dat hiermee geen rekening moet gehouden worden;

Pagina 2 (F) - 3 (N)

  • Verlenging van de termijn: faxnummer toevoegen (zie hoger);
  • Contact: faxnummer vermelden (zie hoger);
  • Een wettelijk vertegenwoordiger kan al naargelang de situatie aangeduid worden door de vrederechter of door de Rechtbank van Eerste aanleg (bijv.: verlengde minderjarigheid). Quid het bewijs van die aanduiding (niet gevraagd)? Zal de DG er elektronisch over kunnen beschikken zo gauw het nieuwe formulier in voege treedt?
  • Het feit dat telkens opnieuw de naam van de persoon verschijnt, doet wat kinderlijk aan. Is dat echt noodzakelijk?

Pagina 3 (F) - 4 (N)

  • In de zin « Ik, Dominique Deschamps, verblijf in een instelling, een ziekenhuis of bij een familielid » moeten de woorden « of bij een familielid » geschrapt worden. Anders geef je de indruk dat je appelen en peren vergelijkt. Het verblijf bij een familielid kan gecontroleerd worden aan de hand van het Rijksregister, wat niet het geval is voor een verblijf in een instelling.

Pagina 4 (F) - 5 (N)

  • Vraag B1: men kan veronderstellen dat het hier gaat om de wijzigingen van 20%, maar dat wordt niet gespecifieerd. Het is echter heel uitzonderlijk dat een inkomen niet verandert ten opzichte van het voorgaande jaar, al was het maar enkele centen. Volgens die formulering moet zowat iedereen de vraag positief beantwoorden, zonder dat de mogelijkheid voorzien is om aan te geven om wat voor wijziging het gaat. De vraag moet heel duidelijk weergeven wat precies bedoeld wordt;
  • Vraag B2: beter « hebben een aanvraag ingediend en wachten op een beslissing betreffende het verkrijgen van... » (Bedenking: de persoon « verwacht » elke maand zijn tegemoetkoming...). Quid een persoon die - bij wijze van voorbeeld - wacht op een uitspraak betreffende een onderhoudsuitkering?
  • Vraag B3: in geval van een ongeval spreekt men gewoonlijk niet van vergoedingen, maar van toegekend kapitaal. Opgelet, niet vergeten dat er ook sprake kan zijn van rent. Moet er overigens ook niet gevraagd worden naar een kopie van de uitspraak? Als de betrokkene die kan leveren, wordt een volgende inlichtingenvraag vermeden. Het is immers niet altijd eenvoudig om die via de verzekeringen te verkrijgen, al was het maar voor oudere documenten uit de tijd van voor de grote fusies en overnames in de verzekeringssector.
  • « Ik heb nog hulp nodig » onderaan = zelfde opmerking als p. 1;
  • De formule « en/of » is voor de meeste mensen niet leesbaar, weg te werken dus;

Pagina 5 (F) - 6 (N)

  • « ik betaal onderhoudsgeld » et « ik heb recht op onderhoudsgeld » : telkens verduidelijken dat het « voor dat kind » is ;
  • Het begrip « kind ten laste » wordt dikwijls verkeerdelijk begrepen als een kind voor wie de ouder nog steeds zorgt. De term wordt dus best uitgelegd;

Verklaring van inkomsten voor het verkrijgen van een tegemoetkoming voor hulp aan bejaarden

Het formulier dat aan de NHRPH werd voorgelegd is niet het volledige formulier.

We gaan ervan uit dat de pagina's 1 tot 3 van de verklaring IVT/IT integraal overeenkomen met die in de aangifte THAB.

  • Als dat zo is, zijn de opmerkingen betreffende de IVT/IT - mutatis mutandis - ook van toepassing op de verklaring voor de THAB;
  • Zo niet moet de volledige THAB-verklaring voor onderzoek voorgelegd worden aan de NHRPH.

Pagina 1

  • Is vraag B1 echt noodzakelijk in het licht van de elektronische gegevensstromen met Financiën en de bevragingen van Patrimonium? Daar staat tegenover dat er geen enkele vraag meer is over het terugbetalen van schulden of herinvestering, terwijl dat inlichtingen zijn die de DG niet kan krijgen van de FOD Financiën!
  • Vraag B2, 1) is gênant. Bovendien dreigen « te eerlijke » mensen er het slachtoffer van te worden als ze zelfs kleine sommen op hun lopende of spaarrekening gaan aangeven. De vorige versie van het formulier was op dat vlak veel « correcter », want die bood de mogelijkheid om een onderscheid te maken tussen deposito's, obligaties, aandelen en andere beleggingen. Er stond bovendien vermeld dat de lopende rekening niet moet aangegeven worden.
  • Vraag B2, 2) zou beter onder vraag B1 staan, want het gaat om inkomsten uit eigendommen, waarop dezelfde opmerkingen van toepassing zijn als op B1.
  • « Ik heb nog hulp nodig » onderaan = zelfde opmerking als p. 1 van de IVT/IT-verklaring;

Pagina 2

  • De nieuwe formulieren hebben voornamelijk de bedoeling om de mensen geen inlichtingen meer te vragen die de dienst zelf kan verkrijgen. Van sommige vragen op p. 2 valt het nut te betwisten.
  • Als er één vraag is die nutteloos lijkt, dan is het wel die in verband met de « tegemoetkomingen aan personen met een handicap ». Dat is per definitie de eerste informatie waarover de DG kan beschikken zonder een beroep te moeten doen op een derde.
  • Al valt er iets te zeggen voor het idee dat de vragenlijst een foto moet zijn van de inkomstensituatie van het huishouden van de persoon met een handicap op de dag waarop de situatie moet worden geëvalueerd, toch stellen we vast dat de gestelde vragen allemaal te maken hebben met de aard van de inkomsten, maar niet met de oorsprong ervan of het bedrag. Maakt men zo vragen om bijkomende informatie niet zo goed als systematisch en noodzakelijk, wat de onderzoekstermijn nog verlengt?
  • Voorbeeld: iemand die net 65 geworden is doet een aanvraag voor THAB. Hij of zij geeft een pensioen aan zonder oorsprong of bedrag te preciseren. Als dat pensioen niet van de RVP komt, maar bijvoorbeeld van de DOSZ, kan de DG dan elektronisch over de nodige gegevens beschikken? En als het mogelijk is om de info via het pensioenkadaster te verkrijgen, waarom moet die dan nog hier gevraagd worden?
  • Waarom 2 keer «andere inkomsten dan diegene hierboven vermeld»?
  • Vraag B3, 2) : zelfde opmerkingen als voor B3 bij de IVT/ITverklaring.

Ontvangstbewijs van de aanvraag voor het verkrijgen van de inkomensvervangende tegemoetkoming en de ntegratietegemoetkoming

  • Zelfde opmerkingen als voor pagina 1 van de verklaring IVT/IT.
  • Om het de persoon mogelijk te maken om zijn of haar aanvraag op te volgen, moet het transactienummer niet vermeld staan op het document (zoals op de huidige formulieren en op de IVT/ITverklaring)?
 

Bezorgd

  • Voor opvolging aan de heer André Gubbels, directeur-generaal, Directie-generaal Personen met een handicap
  • Ter info aan de heer Jean-Marc Delizée, Staatssecretaris voor Sociale Zaken belast met personen met een handicap
  • Ter info aan het Centrum voor Gelijkheid van Kansen en voor Racismebestrijding
 .
 .